Największy cywilny schron w Polsce z okresu II wojny światowej znajduje się pod dworcem głównym w Szczecinie. W 1941 roku schron został ukończony jako schron przeciwlotniczy dla ludności cywilnej. Budując go wykorzystano prawdopodobnie stare elementy umocnień po pruskiej fortecy. Po 1945 roku został zaadoptowany na schron przeciwatomowy. Aż do roku 1990 odbywały się w nim szkolenia Obrony Cywilnej.
Szczeciński schron, od najwyższego punktu, czyli wyjścia, do podłogi dolnego poziomu ma 17 m wysokości. Jego ściany wykonane są z żelbetonu o grubości 3 m, grubość sufitu to 2,8 m. Najdłuższy korytarz w linii prostej ma ok. 100 m długości. Powierzchnia całkowita schronu to 2,5 tys. metrów kwadratowych, zaś powierzchnia użytkowa – 1,9 tys. m.kw. Szczecińskie podziemia do dziś kryją w sobie tajemnice – w schronie istnieją zamurowane przejścia, które nie wiadomo dokąd prowadzą.
Teraz, dzięki dwóm trasom turystycznym można poznać wojenną historię miasta i powojenne losy schronu.
Trasa „II Wojna Światowa” przedstawia rekonstrukcję życia w schronie podczas nalotów, omawia technikę budowania schronu, przedstawia czas II wojny światowej od kiedy zaczęły się naloty, walki o Szczecin, przejmowanie Szczecina przez Polska władzę ludową, odgruzowywanie Szczecina i pierwsze lata powojenne. Na tej trasie niezbędne jest założenie hełmów ochronnych.
Trasa „Zimna Wojna” prezentuje historię schronu podczas Zimnej Wojny. Techniki adaptacji na schron przeciwatomowy z przeciwlotniczego. Omawia organizację Obrony Cywilnej, prezentuje sprzęt, sposoby działania i propagandę jej towarzyszącą. Przenosi w czasy fobii atomowej, porusza kwestie broni jądrowej.
Katarzyna Gessek
