Położony na wzgórzu Pogórza Karpackiego, w województwie małopolskim, jest jednym z najładniejszych i najstarszych miast Polski.
Biecz na arenie politycznej i administracyjnej państwa polskiego pojawił się w okresie średniowiecza. Posiadał znaczenie jako kasztelania, a położenie na ważnym szlaku handlowym z Węgier na Ruś i do Krakowa, spowodowało szybki napływ ludności, a co za tym idzie, gospodarczy rozwój miasta.
Biecz pełnił rolę miasta obronnego ze względu na bliskość granicy z Węgrami i Rusią.
Był także ośrodkiem władzy wojskowej i sądowniczej. Pierwsze wzmianki o Bieczu pochodzą z XII w. i prawdopodobnie, na wzgórzu zamkowym, już w IX w. istniał gród z osadą służebną. W pobliżu dworu królewskiego, znajdującego się niedaleko grodu, rozwinęła się osada rzemieślnicza i targowa. Rozwój miasta przyspieszyło nadanie przez Bolesława Wstydliwego aktu lokacyjnego Biecza na prawie magdeburskim w XIII w. Za Kazimierza Wielkiego i jego następców, Biecz cieszył się szczególnymi względami, o czym świadczą liczne przywileje nadawane przez panujących. Miastem królewskim, Biecz stał się w 1306 r., a stolicą Polski był od września 1311 r. do kwietnia 1312 r., kiedy to z całym dworem przebywał tam Władysław Łokietek.
W Bieczu gościli również: Konrad Mazowiecki, królowa Jadwiga Andegaweńska, Władysław Jagiełło, Zofia Holszańska i Jan Kazimierz.
Do połowy XVI w., Biecz był największym miastem w Polsce a swój rozkwit przeżywał na przełomie XIV i XV w. Rozwój gospodarczy i kulturalny spowodował, że w II połowie XIV w. w Bieczu pojawiła się szkoła. Najsłynniejszą postacią z tego okresu, bezpośrednio związaną z miastem jest Marcin Kromer, który ukończywszy szkołę biecką, studiował na Akademii Krakowskiej. Był wybitną postacią, dyplomatą, historykiem, teoretykiem muzyki oraz biskupem warmińskim. Z Bieczem związane również były rody szlacheckie i magnackie oraz poeta Wacław Potocki.
Od czasu potopu szwedzkiego, Biecz ulegał stopniowej stagnacji i zmierzał ku upadkowi a tego dopełniła konfederacja barska. Nie omijały go również pożary i liczne zarazy, co spowodowało spadek liczebny ludności i upadek gospodarczy.
Rozbiór Polski i związane z nim zmiany administracyjne z 1772 r. spowodowały, że Biecz znalazł się pod zaborem austriackim a kilka lat później powiat biecki został całkowicie zlikwidowany, co doprowadziło do całkowitego upadku miasta.
Rozwój gospodarczy w XIX i XX w związany z rozwojem kopalnictwa, nie trwał długo gdyż wybuch II wojny światowej spowodował liczne zniszczenia i straty w ludności nie tylko wśród Bieczan, ale w całym regionie.
Ze względu na położenie miasta oraz jego specyficzny, obronny charakter, Biecz nazywany jest Perłą Podkarpacia bądź Małym Krakowem. Centralnym punktem miasta jest ratusz, mieszczący się na rynku. Pochodzący z XV w., wybudowany w stylu gotyckim ulegał licznym przebudowom a jego obecny kształt pochodzi z XVII w. Wieża znajdująca się obok ratusza, pochodzi z okresu renesansu, a w jej podziemiach mieści się średniowieczne więzienie zwane turmą.
Równie wspaniałą historię, mają miejskie kamienice, a najsłynniejszą jest Kromerówka z XVI w. należąca do mieszczańskiej rodziny Chodorów.
Równie ciekawą atrakcję, stanowi Dom Zbója Becza z okresu gotyku (legenda głosi, że był założycielem miasta).
Dom z Basztą, czyli kamienica Barianów-Rokickich, wybudowana w stylu renesansowym, z attyką i ozdobnymi elementami dekoracyjnymi sprawiają, że jest to jedna z najpiękniejszych budowli miasta. W przylegającej do kamienicy baszcie obronnej, mieści się oddział Muzeum Ziemi Bieckiej.
Biecz był ulubionym miastem królowej Jadwigi, a słynąca z dobrego serca ufundowała niegdyś szpital dla ubogich im. Św. Ducha. Przetrwał jako najcenniejszy z zabytków budownictwa szpitalnego w tym regionie i prawdopodobnie pochodzi z XIII w.
Na uwagę zasługuje również baszta radziecka, tzw. stara apteka pochodząca z XIV w., która znajduje się przy wjeździe do miasta od strony zachodniej. Spełniała niegdyś rolę obronną. Warto zobaczyć także basztę plebańską, która zamyka zachodnie fortyfikacje i w XX w. została poddana pracom konserwatorskim i w dużym stopniu odbudowana.
Miasto, to nie tylko średniowieczne baszty i zamki, ale także zabytki sakralne oraz kaplice.
W Bieczu, na uwagę zasługują m.in. Kapliczka na Harcie, Kapliczka św. Floriana na rynku, kapliczka słupowa czy Kapliczka św. Michała Archanioła.
Zespół klasztorny reformatów, dziś klasztor OO. Franciszkanów, z barokowym kościołem Św. Anny, znajduje się na wzgórzu i jest otoczony ogromnym murem obronnym.
Na fundamentach kościoła parafialnego pochodzącego z XIV w. powstał obecny kościół Św. Piotra, z zabytkową, kamienną chrzcielnicą znajdującą się przy wejściu.
Na uwagę zasługują również dworek Nędzówka z XVIII w., Synagoga z XIX w. oraz budynek grodu starościńskiego.
Miasto posiada również swój herb oraz hejnał, który od 2005 r., wygrywany z wieży ratusza, można usłyszeć w samo południe.
Ze względu na dawną świetność, jego urok i położenie, w mieście przeprowadzono wiele prac związanych z jego rewitalizacją. Odnowiono elewacje zabytkowych budynków, przystosowano plac targowy przy ul. Tumidajskiego na parking, przebudowano uliczki Potockiego, Kromera, Barianów Rokickich, Januszewicza, Krzemińskiego i Piekarską. Wymieniono płytę rynku a wieżę ratuszową przystosowano i udostępniono dla turystów.
W ramach Małopolskiego Systemu Informacji Turystycznej, w Bieczu został wyremontowany i przygotowany do użytku Punkt Informacji Turystycznej, znajdujący się w piwnicach ratusza w centrum miasta, a wszystko to dla podniesienia satysfakcji coraz liczniej przybywających turystów do miasta Biecza.
Justyna Grądalska
