W Paryżu, podczas wtorkowego (19.11.2013 r.) Zgromadzenia Ogólnego Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO, wybrano Polskę na członka tegoż komitetu. Zaszczytna to rola, polegająca m.in. na tym, że wraz z innymi przedstawicielami 21 krajów, w okresie sześcioletniej kadencji, dokonuje się wyboru obiektów godnych wpisania na listę światowego dziedzictwa (lub skreślenia z tych list) w trakcie corocznych sesji.
Tworzenie podobnych list ma już swoją trzydziestosześcioletnią historię – wszystko zaczęło się na sesji w Paryżu, w 1977 r. Od tamtego czasu do czerwca 2013 r. na tej wyjątkowej liście znalazło się 981 obiektów ze 160 krajów. Ponieważ „obiekty” mają swoją kategoryzację, można to uszczegółowić: 759 to obiekty dziedzictwa kulturowego, 193 – obiekty przyrodnicze a 29 ma charakter obiektów mieszanych. Trzeba bowiem pamiętać, że zabytki to nie tylko sfera architektury i urbanistyki, lecz także pomniki przyrody, formacje geologiczne, ekosystemy, krajobrazy kulturowe – wypracowane przez człowieka i przyrodę.
Nim Polska została powołana w skład Komitetu Światowego Dziedzictwa, we wrześniu świetnie się zaprezentowała w paryskiej siedzibie UNESCO; miała tu miejsce wystawa „Poland for World Heritage”, pokazująca nasze osiągnięcia w zakresie konserwacji zabytków, w tym polskich dóbr znajdujących się na Liście Światowego Dziedzictwa.
A w poczet zabytków listy UNESCO wpisano dotąd 14 polskich obiektów:
1) historyczne centrum Krakowa,
2) Królewskie Kopalnie Soli w Wieliczce i Bochni,
3) Puszczę Białowieska,
4) historyczne centrum Warszawy,
5) zamek krzyżacki w Malborku,
6) Halę Stulecia we Wrocławiu,
7) drewniane cerkwie w polskim i ukraińskim regionie Karpat,
8) Park Mużakowski,
9) Auschwitz – Birkenau – niemiecki nazistowski obóz koncentracyjny i zagłady,
10) stare miasto w Zamościu,
11) średniowieczne miasto w Toruniu,
12) Kalwarię Zebrzydowską: manierystyczny zespół architektoniczno – krajobrazowy oraz park pielgrzymkowy,
13) kościoły drewniane południowej Małopolski: Binarowa, Blizne, Dębno, Sękowa, Haczów, Lipnica Murowana,
14) Kościoły Pokoju w Jaworze i Świdnicy.
E.M.
