Słynny zegar astronomiczny z ratusza na praskim rynku Starego Miasta skończył w sobotę 600 lat. Chronometr – jeden z najważniejszych zabytków stolicy Czech – od średniowiecza odmierza czas. Codziennie przyciąga też rzesze turystów z kraju i zagranicy.
W związku z jubileuszem władze Pragi na jednej ze ścian ratusza zorganizowały wieczorną projekcję, poświęconą historii i budowie zegara.
"Można by powiedzieć, że to w zasadzie krótki film trwa około dziewięciu minut. Opowiada o czasach (zegarmistrza) Mikołaja z Kadania, uważanego za twórcę praskiego zegara, wojen husyckich, koronacji Jerzego z Podiebradów. Jest tam także maj 1945 roku, kiedy zegar uległ zniszczeniu" – opowiadał jeden z autorów animacji Amar Mulabegovicz.
Konserwator zabytkowego chronometru Petr Skala dodał, że film pozwala także obejrzeć wewnętrzny mechanizm, wciąż składający się w dużej mierze z części pochodzących z 1410 roku.
W pokazie nie zabrakło mistyki, gdyż – jak się powszechnie uważa – zegar otacza aura tajemnicy.
Praski zegar, znany także jako Orloj, umieszczony jest w południowej ścianie ratusza. Dzieli się na trzy części: astronomiczną, która pokazuje położenie ciał niebieskich, kalendarzową, na której znajdują się tablice przedstawiające miesiące, a także figuralną, prezentującą ruchome drewniane rzeźby 12 apostołów, koguta, śmierć, Turka, personifikacje grzechów pychy i chciwości, filozofa, archanioła Michała, astronoma oraz kronikarza. Figury pojawiają się co pełną godzinę w dwóch okienkach nad tarczą zegara.
Według historyków zegar na rynku Starego Miasta w Pradze istniał już w 1402 roku. Ale to właśnie Mikołaj z Kadania – najprawdopodobniej według projektu Jana Odrzeja, osobistego astronoma i astrologa królów czeskich Wacława IV i Zygmunta Luksemburczyka – złożył mechanizm znany do dziś.
Zainteresowanie mieszkańców Pragi zegarem zaczęło przygasać w XVII stuleciu. W XVIII wieku władze miasta rozważały nawet sprzedanie czasomierza na złom, jednak udało się go uchronić dzięki staraniom rektora Uniwersytetu Karola, Antonina Strnada.
Zegar wielokrotnie przebudowywano. Jednej z największych zmian doświadczył w latach 60. XIX wieku po okresie, kiedy zupełnie przestał działać. Wtedy – jak tłumaczył Petr Skala – uzupełniono wiele części, naprawiono mechanizm astronomiczny, a także dodano rzeźbę koguta. Kolejne naprawy odbyły się w 1912 roku. Wówczas umieszczono przy zegarze tablicę błędnie przypisującą autorstwo Orloja średniowiecznemu ślusarzowi Janowi Ruże.
W czasie powstania praskiego w maju 1945 roku w ratuszu wybuchł pożar, który uszkodził chronometr. Mechanizm ponownie udało się uruchomić w 1948 roku.
Ostatnie niewielkie naprawy Orloj przeszedł jesienią 2005 roku.
źródło: onet.pl
