Pomysł na majówkę – Ojcowski Park Narodowy

Ojcowski Park Narodowy (OPN) jest najmniejszym polskim parkiem narodowym (pow. 21,46 km²). Utworzono go w 1956 roku. Leży w województwie małopolskim w południowej części Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej (ok. 16 km od Krakowa). Obejmuje środkową część Doliny Prądnika i fragment Doliny Sąspowskiej wraz z otaczającymi je wzniesieniami. Na terenie parku występują formy krasowe (ostańce, jaskinie, doliny krasowe, wąwozy itp.), które powstały w wyniku procesu krasowienia – woda zawierająca dwutlenek węgla rozpuściła wapienne skały.

W przeszłości, obszar Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej wielokrotnie stanowił dno morza. W okresie jury znajdował się tam płytki zbiornik, w którym osadziły się grube warstwy wapieni. Sprzyjające warunki klimatyczne panujące wówczas na tym terenie (duża ilość opadów i wysoka temperatura), przyczyniły się do powstania malowniczej rzeźby krasowej, którą możemy podziwiać dzisiaj m.in. w Ojcowskim Parku Narodowym. Park, jak i cała wyżyna są obszarami unikatowymi w skali całego kraju.

W OPN znajduje się wiele imponujących ostańców, ale tylko jeden z nich, ze względu na swój niepowtarzalny kształt, stał się symbolem parku. Chodzi oczywiście o słynną Maczugę Herkulesa. Jest to wapienny ostaniec o pionowych ścianach mający 25 m wysokości. Ciekawie prezentuje się również Brama Krakowska będąca naturalną bramą skalną zbudowaną z 15-metrowych bloków jurajskich wapieni. W przeszłości wiódł przez nią szlak handlowy z Krakowa na Śląsk.

Innymi ciekawymi formami krasowymi występującymi w OPN są jaskinie. Póki co odkryto i opisano ok. 400 jaskiń, ale przypuszcza się, że na obszarze parku może być ich nawet 700. Na uwagę zasługują dwie najdłuższe jaskinie – Jaskinia Łokietka (320 m długości), w której według legendy ukrył się Władysław Łokietek uciekając z Krakowa przed wojskami czeskimi i Jaskinia Ciemna (230 m) będąca jednym z najważniejszych stanowisk archeologicznych w Polsce (pierwsze ślady człowieka w jaskini pochodzą sprzed ok. 125 tys. lat). Obie jaskinie udostępnione są dla ruchu turystycznego. W ojcowskich jaskiniach żyje 17 gatunków nietoperzy – to właśnie ten nieduży ssak (nocek orzęsiony) widnieje na logo parku.

W najmniejszym polskim parku narodowym nie brakuje również zabytków. We wsi Ojców znajdują się m.in. ruiny zamku warownego. Zamek ten wzniósł Kazimierz Wielki w II połowie XIV w. Warownia wchodziła w skład systemu Orlich Gniazd. Jednym z najciekawszych budynków Ojcowa jest Kaplica „Na Wodzie” pod wezwaniem św. Józefa Robotnika. Tą zabytkową drewnianą kaplicę wybudowano w 1901 roku nad dwoma brzegami Prądnika.

Największą i najpiękniejszą atrakcją OPN jest Zamek w Pieskowej Skale – zaliczany do czołówki zabytków polskiego odrodzenia. Twierdza, podobnie jak Zamek w Ojcowie, była częścią łańcucha obronnego Orlich Gniazd. Ufundowana została również przez Kazimierza Wielkiego. Jednym z głównych zadań Zamku w Pieskowej Skale było bronienie drogi handlowej biegnącej z Krakowa na Śląsk. Niestety w czasie tegorocznej majówki będziemy mogli podziwiać zamek jedynie z zewnątrz, gdyż cały kompleks jest nieczynny od 1 maja 2014 roku z powodu prac konserwatorsko-budowlanych. Ponowne otwarcie obiektu nastąpi dopiero w kwietniu 2016 roku.

foto: Jerzy Opioła/Wikimedia