Już w tę niedzielę (26 sierpnia 2012 r.) w plenerach Domu Pracy Twórczej w Powsinie odbędą się “Powsińskie Dożynki 2012” – wydarzenie etnograficzne połączone z etno-pinikiem rodzinnym i występami międzynarodowych oraz lokalnych zespołów folklorystycznych.
Program “Powsińskich Dożynek 2012”
Po raz pierwszy w historii dożynek będzie zorganizowany międzynarodowy orszak z
"Chlebami Świata"
CHLEBY ŚWIATA
NA DOŻYNKACH W POWSINIE
26.08.2012 R. od godz. 11.30
ARMENIA W kuchni ormiańskiej najważniejszy jest chleb, który podaje się do każdego posiłku. Spośród wielu rodzajów chleba najpopularniejszy jest matnakasz i lawasz.
LAWASZ – ormiański chleb pochodzący z Zakaukazia i Wyżyny Armeńskiej.
Ciasto przygotowuje się z mąki pszennej. Do mąki, wody i soli dodaje się zakwas. Po urośnięciu ciasto dzieli się na kawałki po ok. 300 g. Potem rozwałkowuje się je na placki o długości 50-80cm i szerokości 25-40 cm i przykleja do ścian pieca. Piecze się je ok. 2-5 minut. Dawniej lawasz był pieczony w ziemnym piecu zwanym tonirem, opalanym gałązkami drewna. Dziś takie piece można spotkać na wsiach. Chociaż w miastach królują lawasze pieczone metodą przemysłową, za najsmaczniejszy uważany jest jednak wypiekany w tradycyjny sposób. Lawasz charakteryzuje się tym, że prawie nie ma w nim miękiszu. Jest dość często wykorzystywany jako składnik różnych ormiańskich potraw.
Lawasz jest chlebem o wyjątkowych właściwościach. Odpowiednio przechowywany, zachowuje świeżość przez wiele miesięcy. Można jeść suchy, prosto z pieca, jeszcze przed skropleniem wodą, wtedy jest chrupki i łamie się jak chipsy. W lawasz można zawinąć wszystko co jadalne. Tak powstaje kanapka nazywana bertuć.
Matnakasz jest wyrabiany z mąki pszennej, formowany ręcznie w owalny, płaski kształt o grubości 3 cm i długości 35-40 cm, z charakterystycznymi podłużnymi nacięciami.
WĘGRY Podobnie jak w Polsce, na Węgrzech chleb jest ważnym składnikiem codziennego menu. Je się go nie tylko w postaci kanapek, ale często stanowi też uzupełnienie dań mięsnych, warzywnych i zup. Prawdziwy Węgier, w celu kupna dobrego chleba, jest nawet w stanie codziennie odwiedzać piekarnię w innej dzielnicy miasta, a wręcz jeździć poza miasto – o czym sama mogłam się kilkukrotnie przekonać.
O ile w naszym kraju piecze się przede wszystkim chleb żytni, o tyle w kraju Madziarów zdecydowanie dominują wypieki pszenne. Bochny chleba są zdecydowanie większe i wypieka się je na piękny, złoty kolor. Są przy tym zdecydowanie lżejsze i odrobinę słodsze w smaku niż pieczywo, do którego jesteśmy przyzwyczajeni. Według zaleceń tradycji, każdy chleb winien być "miłego, zaokrąglonego kształtu. Jego skórka nie jest ani zbyt twarda, ani zbyt miękka; jest złotego lub brązowego koloru, ale nigdy przypalony. Dobry chleb się nie kruszy, a uciśnięty palcem szybko odzyskuje swój pierwotny kształt. Jest delikatnie ponacinany, smaczny i nie powinien czerstwieć nawet po kilku dniach" (István Czifray, 1816).
Zanim na rynku pojawiły się piekarnie wytwarzające pieczywo na skalę przemysłową, każda gospodyni domowa piekła chleb samodzielnie. Chleb był też symbolem życia – w dzień ślubu każda panna młoda otrzymywała od swej matki kawałek surowego ciasta, aby użyć go do wypieku swojego pierwszego bochenka dla siebie i swego męża. Sama również zobowiązana była od tego dnia co tydzień zachowywać trochę ciasta, by móc je później przekazać swojej córce. Dlaczego co tydzień? Bowiem tradycyjnie chleb wypiekano tylko raz w tygodniu, w sobotę, aby uświęcić niedzielę świeżym pieczywem.
Gotowe, wypieczone bochny chleba krojone były zawsze tylko przez głowę rodziny. W katolickich domach gospodarze czynili przedtem znak krzyża, zaś każdą pajdkę, która przypadkiem upadła na ziemię, podnoszono i z pieczą całowano. Z czasem, gdy rozpoczęto wypiek chleba na skalę przemysłową, zwyczaje te zaniknęły i praktykowane są wyłącznie przez bardzo wiekowych ludzi w niektórych wsiach.
Na Węgrzech istnieje też zwyczaj dożynek, choć obchodzone są one inaczej niż w Polsce. Zazwyczaj w ich trakcie wypieka się chleb z różnych rodzajów ziarna i wybiera najlepsze pieczywo. Najważniejszy pozostaje jednak Dzień Nowego Chleba, który corocznie wypada 20 sierpnia, dokładnie w dniu Św. Stefana. Jest to węgierskie święto narodowe, w trakcie którego prezydent kraju otrzymuje uroczyście pierwszy bochenek wypieczony z nowego, tegorocznego ziarna, przewiązany wstęgą w kolorach flagi węgierskiej.
Najpopularniejsze odmiany pieczywa na Węgrzech:
Kenyér – tradycyjny chleb pszenny,
Zsemle – pszenna, okrągła bułeczka, odpowiednik naszej kajzerki,
Kifli – pszenny rogalik, węgierska specjalność, podstawa śniadania, spotykana również z nadzieniem,
Mákos kifli – rogalik posypany makiem,
Vajas kifli – rogalik maślany,
Sós magos stangli – podłużna bułka posypana gruboziarnistą solą,
Pogácsa – to rodzaj pikantnych bułeczek, zawierają różnorodne nadzienie – kapustę, paprykę albo żółty ser.
BUŁGARIA Bułgarzy zjadają bardzo dużo chleba, podawanego praktycznie do wszystkich dań. Mają także swój sposób jedzenia chleba: nie trzymają całej kromki w dłoni, lecz kładą ją obok talerza na serwetce i ułamują po kawałku. W restauracji kelnerzy zwykle pytają, ile życzymy sobie kromek chleba (albo bułek) do obiadu (za co płaci się oddzielnie).
Tradycyjne bułgarskie pieczywo to Tutmanik, chlebek zwany słonecznikiem ze względu na swój bardzo dekoracyjny kształt. Jego przygotowanie jest pracochłonne, ale efekt zniewalający. Polega na układaniu cienko rozwałkowanych placków w stos, zwinięcie ich razem i przekrojenie w trójkąty. Ułożone ciasno obok siebie podczas pieczenia rozwarstwią się, tworząc charakterystyczne linie, wyglądem przypominające płatki kwiatów.
Znana jest również wersja z ciasta drożdżowego, niezwykle delikatnego i pachnącego masłem, który kryje w sobie farsz z sera fety.
INDIE Posiłki w Indiach są podawane z dodatkiem ryżu lub pieczywa. Ryż serwuje się naturalny lub zabarwiony na żółto szafranem lub kurkumą. Najsmaczniejszy jest aromatyczny gatunek ryżu o długich i wąskich ziarnach, zwany basmati. Z pieczywa indyjskiego najbardziej popularne są:
Naan – płaski chleb drożdżowy z mąki pszennej, wypiekany na piecu tandoor;
Ciapati – placek z mąki razowej, wyrabiany jedynie z mąki i wody;
Paratha – podpłomyk z białej mąki, smażony w ghi lub w oleju; 
Hindusi nie jedzą chleba, ich narodowe pieczywo to ćapati. Jego smaczniejszą odmianę nazywają parathą. Te smarowane odrobiną masła podpłomyki są nie tylko smaczne, ale i bardzo zdrowe, ponieważ robi się je z ciemnej mąki.
PARATHA wyrabia się z mąki razowej, wody i soli. Przez szereg wałkowania i składania, otrzymujemy dość duże i cieniutkie trójkąty. Podczas smażenia, smarowany masłem placek zaczyna puchnąć i rozwarstwiać się. Gotowe pa rathy powinny być złotego koloru, pokryte z obu stron brązowymi plamkami. Podawane natychmiast po usmażeniu, gdy są jeszcze ciepłe. Wspaniale smakują z potrawami z ryżu z warzywami, zupami i sałatkami.
PURI
Nikt nie wie już, czy to te smażone w głębokim oleju placki zawdzięczają swoją nazwę starożytnemu miastu w zachodnich Indiach, czy może miasto przyjęło nazwę od przysmaku sprzedawanego tam na każdym rogu ulicy. Pewne jest tylko, że najlepsze puri można zjeść w Puri i smaży się je tam od tysiącleci.
Ciasto na puri robi się z mąki, otrąb, soli, masła, mleka. Spłaszczone kulki wyrobionego ciasta wypływają na powierzchnię po sekundzie smażenia w rozgrzanym oleju. Gdy zostaną zanurzone ponownie, nabiorą objętości i złocistego koloru. Puri można podawać do każdego posiłku na gorąco. Można też posmarować je musem jabłkowym lub czatnejem i podawać ze szklanką gorącego mleka z cynamonem i miodem jako przekąskę.
DOSA pochodzi z południowych Indii. Najpopularniejszą jej wersję robi się ze sfermentowanego ciasta ryżowego z dodatkiem fasolki urad.
Mąka musi być gładka, czyli jak najdrobniej zmielona. Zmiksowana z kolendrą, chili i olejem ma utworzyć lejące ciasto. Dosę smaży się w formie cienkich placków po 2-3 minuty z każdej strony, jak popularne naleśniki. Najlepiej smakują podawane na gorąco, posmarowane twarożkiem, jako dodatek do zup lub w postaci odrywanych kawałków maczanych w misce ze świeżym jogurtem.
Popularne w Indiach są też tradycyjne placki Tandoori –które razem z mięsnym nadzieniem tworzą kolorowe i wonne potrawy kuchni indyjskiej przygotowywane w specjalnym glinianym piecu tandoor. Przed włożeniem do pieca mięso marynuje się w jogurcie i przyprawach oraz barwi na czerwono kaszmirską chili lub na żółto szafranem. Ponieważ czas pieczenia jest krótki, kolor potrawy pozostaje bardzo intensywny, zaś mięso pieczone bezpośrednio nad gorącym paleniskiem nie wysycha i pozostaje miękkie.
PALESTYNA Pita – okrągłe, pszenne, płaskie placki, popularne w krajach Bliskiego Wschodu; jedzone są najczęściej z pikantnymi sosami. Mają tę właściwość, że podczas pieczenia pęcznieją, tworząc naturalną kieszonkę na farsz. Podstawowe składniki to mąka, woda i drożdże. Obecnie jako "pita" określa się też naleśnikowate ciasto używane do podawania kebabów w formie fast food. Pita pochodzi prawdopodobnie ze starożytnej Syrii. W krajach arabskich nazywana jest też libańskim, syryjskim lub arabskim chlebem.
Pity gastronomiczne typu greckiego nie tworzą kieszonki na farsz, a zwinięte w kształt rożka, służą do wypełnienia ich potrawą gyros. Tajemnicą produkcyjną jest powtarzalne uzyskiwanie pity typu greckiego, właściwej dla długotrwałego przechowywania i także zamrożenia, ale jednocześnie, już po zapieczeniu jej, tuż przed zwinięciem w rożek, elastycznej i lekko chrupiącej. Ponadto, w języku greckim, słowo "pita" oznacza każdy typ placka, prócz pizzy.
Ważną częścią pożywienia w krajach bliskowschodnich są przystawki. To zwykle od ich zaserwowania rozpoczyna się posiłek w bliskowschodniej restauracji. Tradycyjnie podaje się pitę z różnymi dodatkami w postaci warzyw, mięs i ziół.
Do tradycyjnych dań kuchni bliskiegowschodu należą m.in. mussachan -przyprawione mięso kurczaka z dodatkiem cebuli i migdałów – podobnie, jak wiele arabskich potraw podawane na chlebie pita.
Jeszcze jedną słynną potrawą jest falafel. Te wegetariańskie kulki warzywne uważane są za jedno z podstawowych dań. Falafel zazwyczaj jest podawany w chlebie pita z tahini (pastą sezamową) lub sosem tahini wykonanym z pasty sezamowej, cebuli i soku z cytryny. Opiera się głównie na ciecierzycy. To potrawa warzywna, jednak bardzo sycąca. Mimo sporów odnośnie pochodzenia, falafel uważany jest za danie łączące wszystkie narody Bliskiego Wschodu.
